Γενικό πλαίσιο

Τα τελευταία χρόνια, τα απόβλητα τροφίμων υπήρξαν ένα από τα κύρια θέματα ανησυχίας τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε εθνικό επίπεδο. Ωστόσο, παρόλες τις προσπάθειες που καταβάλλονται, δεν διαφαίνεται κάποια μείωση στην ποσότητα των αποβλήτων που παράγεται  με αποτέλεσμα να σημειώνονται αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, την οικονομία και τους πολίτες της ΕΕ. Η ετήσια παραγωγή αποβλήτων από όλες τις οικονομικές δραστηριότητες στην ΕΕ ανέρχεται σε 2,5 δισεκατομμύρια τόνους, ή 5 τόνους κατά κεφαλήν ετησίως. Kάθε πολίτης έχει το δικό του μερίδιο καθώς παράγει κατά μέσο όρο σχεδόν μισό τόνο αστικών αποβλήτων. Η αποσύνδεση της παραγωγής αποβλήτων από την οικονομική ανάπτυξη προϋποθέτει σημαντική προσπάθεια σε ολόκληρη την αλυσίδα αξίας και σε κάθε νοικοκυριό. Σε παγκόσμιο επίπεδο, περίπου το ένα τρίτο (ή 1,3 δισεκατομμύρια τόνοι)  των τροφίμων που παράγονται για ανθρώπινη κατανάλωση  χάνεται ή σπαταλάται (EC, Stop Food Waste, 2019).

Σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, χάνονται 90εκ. τόνοι τροφίμων κατ’έτος, με εκτιμώμενο κόστος  140 δισ. Ευρώ περίπου. Στην ΕΕ, παράγονται περίπου 173 κιλά / άτομο απόβλητα τροφίμων ετησίως, με σχετικό κόστος που εκτιμάται σε 14 δισ. Ευρώ (FUSIONS, 2016).

Πρόσφατες μελέτες έδειξαν ότι κατά κεφαλήν, η Κύπρος κατατάσσεται τρίτη μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ σε ετήσια απόβλητα τροφίμων με 327kg / άτομο μετά την Ολλανδία (541kg / άτομο) και το Βέλγιο (345 kg / άτομο) (EP, Food Waste infographic, 2019). Τα απόβλητα τροφίμων στην Κύπρο δημιουργούνται κυρίως από τους καταναλωτές που αγοράζουν συνήθως περισσότερα τρόφιμα από όσα χρειάζονται (48%). Μια άλλη ανεπάρκεια του νησιού είναι η έλλειψη υποδομών για τη χωριστή συλλογή και διαχείριση οργανικών αποβλήτων. Μόνο τα στερεά απόβλητα συνεισφέρουν περίπου το 14% των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στην Κύπρο (Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια % Κλίμα 2021-2030).